Visit BBAT

Maandblad voor aquarium- en terrariumkunde
Visit BBAT
terug
Jaargang 63 - 2010
vorige maand Volgende
   

 

Jaargang 63 – Nr. 02 - Februari 2010
 
ISSN 1372-6501
Op vissafari met ANGFA Nationaal
Gilbert Maebe - A.h.v. De Minor Rupel-Vaartland
030
Op zaterdag 18 oktober 2008 gaan Franz-Peter, Ulli Müllenholz en Gerd Schwabe op bezoek bij Gunther Schmida, beslist een bezoek dat de moeite waard is om mee te maken.
Waarom ik dan niet meegegaan ben? Wel, dit is vrij eenvoudig: datzelfde weekend vond de jaarlijkse ANGFA combined Field trip plaats. Een jaar voordien, toen deze datum bekend werd gemaakt, kwam bij mij het idee op om daar deel van uit te maken. Toen we ons programma hadden opgemaakt, kwam dit zodanig uit omdat we op dat ogenblik in Brisbane zouden vertoeven. Het kostte me niet veel moeite om mijn goede vriend Adrian Dawson, waar we op dat ogenblik vertoefden, ervan te overtuigen om daaraan deel te nemen.
Het was onze laatste week in Australië en daar wilden we nog wat van maken. Toen het dan zover was, vertrokken Adrian en ik op zaterdagmorgen richting Bundaberg. We zijn vroeg op pad, want we hebben zo’n slordige 400 km voor de boeg. Australische afstanden zijn nu eenmaal iets groter dan Europese. Rond 10 u bereiken we de omgeving van Bundaberg, van hieruit is het nog een 40-tal kilometer richting kust om Deepwater creek te bereiken. Adrian rijdt er naartoe alsof het zijn dagelijkse weg is naar het werk. Er heerst al volop bedrijvigheid bij de beek als wij er arriveren. Een 20-tal ANGFA-leden van overal in Australië begroet ons uitbundig en ze zijn natuurlijk verrast met de aanwezigheid van één hunner Europese leden, in dit geval mezelf. De meeste deelnemers wagen hun kans met kleine fuikjes waarin zowat vanalles wordt gestopt om de vissen te verleiden om daarin te zwemmen. Het water was bijzonder donker van kleur, dit was opvallend. Vis was ruimschoots aanwezig, maar de resultaten met de fuikjes waren maar zeer matig. Adrian nam me bij de schouder en nam me mee naar zijn auto, een 4WD pick-up. Achterin lag een mooi rond net met een diameter van wel 1,2 m. Pak maar mee, zei hij en wij verwijderden ons een eindje van de drukte der anderen. Onderweg hadden we een Frans brood gekocht om als aas te dienen. We hielden het net vlak bij de oever tot op de bodem. Toen er volgens ons voldoende vis boven het net zwom werd met een snelle ruk het net opgehaald. Het resultaat was verbluffend. Telkens weer vingen we op deze wijze 10-tallen prachtige Melanotaenia splendida splendida. Op deze manier konden we ook de anderen bevoorraden nadat zij minder succes hadden gehad. Voor onszelf werd een 20-tal vissen verpakt in plastic zakken nadat we er ons van hadden overtuigd dat beide geslachten in voldoende aantal aanwezig waren. De biotoop werd nog uitvoerig gefotografeerd alvorens te vertrekken naar een volgende biotoop nl. Baffle creek.


 

Heros severus
L.C.J. Anders
036
Alhoewel deze cichlide tegenwoordig ondergebracht werd in het genus Heros, nl. Heros severum, zal elke liefhebber deze vis nog wel kennen onder de naam waaronder deze vis populair is geworden, nl. Cichlasoma severum. Vandaar dat we deze naam dan ook aanhouden. (NVDR)Cichlasoma severum betekent letterlijk “baarsachtige met het wrede lichaam”, maar de enige Nederlandse naam welke ik in de literatuur heb gevonden is “gestreepte cichlide”. Ik heb misschien niet ver en niet lang genoeg gezocht, maar ik vind niet dat geen van beide namen de echte lading dekt.
Het genus Cichlasoma is redelijk complex, zodat het me niet zou verwonderen indien vroeg of laat een wetenschapper er iets zou op vinden om enkele nieuwe indelingen en/of namen te bedenken. Ik heb zelfs ooit eens gelezen dat de Cichlasoma severum de basis zou geweest zijn voor de ontwikkeling door allerlei omstandigheden van de geslachten Pterophyllum en Symphysodon, in volgorde de scalare en de discus.  Vergezocht???In de natuur vinden we deze vis in het noordelijk deel van het stroomgebied van de Amazone, dit betekent zowel in Brazilië, Peru als in Guyana. Zo’n ruim verspreidingsgebied betekent meteen dat de vis in zeer verschillende milieus kan worden aangetroffen, wat als logisch gevolg voor ons meebrengt dat de vis niet al te kieskeurig is voor wat betreft zijn verzorging in het aquarium. Ik had (nog) niet het geluk de vissen ter plaatse te gaan opzoeken, maar in de literatuur, geschreven door mensen die wél dit geluk mochten smaken, kon ik lezen dat de volwassen dieren hun eieren afzetten in de ondiepe delen van de wateren, tussen de planten en wortels, zodat de jongen dadelijk een goede schuilplaats hebben. Dit leidden deze betrouwbare auteurs af uit het feit dat ze bij de oevers slechts jonge vissen en broedverzorgende ouderdieren aantroffen. In de diepere delen van de rivieren (waar bijgevolg ook minder plantengroei voorkomt) troffen ze reeds halfwas exemplaren aan. De grootste dieren verbleven in diep en snelstromend water.


 
Cuora galbinifrons, de Indochinese doosschildpad
Fernand Verbeeck - Aquatom vzw
040

De Chinese naam “bloemrugschildpad” is veel poëtischer.
Bijna was de genusnaam omgedoopt in Sistoclemmys*. In tegenstelling tot de andere vertegenwoordigers van Cuora zijn Cuora galbinifrons en Cuora flavomarginata absoluut geen “waterratten”. Wie Cuora galbinifrons door het water ziet ploeteren, denkt veeleer aan een landschildpad die een misstap deed en in het nat terecht kwam, dan aan een moerasschildpad. Maar deze vlieger ging niet op. Andere auteurs opperden terecht dat een indeling moet steunen op morfologie en niet op leefgewoonte.
De soort is vrij laat (1939) in de wetenschap opgedoken en staat pas de laatste decaden (1990-2000) in de belangstelling van de zoölogen. Dit resulteerde dan ook in tal van “welles-nietes” disputen en de indeling in ondersoorten. Bekijk onderaan maar even de bibliografie met de voor zich sprekende datums.
Het was Petzold H.G.*, voormalig directeur van de Zoo in Oost-Berlijn die als eerste levende dieren naar Europa overbracht.
Eerst in 1985 werden de dieren, via handelaars uit Hongkong, in de handel aangeboden.
Hun leefgebied is vrij klein en omvat slechts een smalle strook hooggelegen – tot duizend meter – vochtige wouden rond de golf van Tonkin in Zuidoost-Azië. Deze zone situeert zich vooral in Noord-Vietnam en in Zuid-China alsook op Hainan Island. Op Hainan komen ze dikwijls voor in bossen grenzend aan de rijstvelden.
Ondanks dit kleine gebied is de variatie in schildtekening, vooral bij de plastron, indrukwekkend.
In het algemeen kan men de volgende eigenschappen vermelden:
-   ze worden maximaal twintig centimeter;
-   de rugschilden vertonen een donker centrum, onderlijnd met een crèmekleurig lijntje. De randschubben kleuren bruin tot zwart. Het plastron is een wirwar van gele en donkere banden of vlekken;

-  de kop is crème, geel, groen of zelfs grijzig en vertoont aan beide zijden een donker bandje. Kin en keel zijn dan weer zeemkleurig.

 
2de Nationale Vijverkeuring
Marc Thelissen - Keurmeester BBAT
045
In 2009 is de 2de Nationale Huiskeuring in de schoot van de BBAT doorgegaan. De organisatie, i.s.m. de federaties en de clubs, is vlot verlopen met afsluitend een mooie proclamatie ter gelegenheid van de 5de Nacht van de Aquariaan op 20 november 2009.
Na lang beraad met veel wikken en wegen, is besloten om geen beschrijvend verslag neer te pennen. Het is niet zo eenvoudig om in maximum een half A4-tje een vijver te beschrijven. Dit is nog moeilijker dan voor een vivarium. Er is daarom gekozen er een synthese en analyse van te maken met de historiek en enkele leuke anekdotes.
Eerst werd in september 2008 gepolst of de keurmeesters van 2002 nog wilden keuren. Zowel Frans Heyvaert als Guido Lurquin stemde volmondig toe. Er werd ook een aspirant-vijverkeurmeester, namelijk Lambert Rumen, bereid gevonden om de keuringen mee te volgen. Hij is een ervaren liefhebber die geregeld voordrachten geeft over vijvers. Hierna kan hij dan in 2010 de stap maken naar keurmeester voor de vijvers. Ondergetekende had geen keuze en deed, net als vorige editie, ook zijn duit in het zakje als keurmeester.
Na enkele bestuursraden in september/oktober 2008, was de Nationale Vijverkeuring voor 2009 een feit. Na de aankondiging in Aquariumwereld en Schakel eind 2008 en op de statutaire vergadering 2009, kon de liefhebber zich inschrijven via zijn of haar club bij het secretariaat van de BBAT-keurmeesters. Er kon nog een voorkeuring binnen de clubs zelf gehouden worden, maar uiteindelijk bleek dit nergens nodig. Alle aanmeldingen waren het waard om mee te doen.
Zo ontving het secretariaat van de keurmeesters tegen eind april 2009, 31 inschrijvingen over 34 vijvers. Deze 34 vijvers waren als volgt verdeeld over 2 categorieën: 21 gezelschapsvijvers en 13 speciaalvijvers. Op 28 april 2009 zaten wij dan met ons vieren, in het lokaal van Betta-Buggenhout, bij elkaar om één en ander af te spreken voor de keuring in juni. Frans zou op 28 juni de vijvers in West-Vlaanderen keuren. Guido zou de 18 deelnemers van Betta-Buggenhout voor zich nemen en daar 2 dagen voor uittrekken, namelijk 13 en 21 juni. Marc & Lambert zouden eveneens op 13 juni Antwerpen en Limburg aandoen om daar de vijvers te keuren. Jammer voor Guido was het de eerste dag van de keuring, bij de eerste vijvers, een typisch Belgisch weer. De regen was van de partij maar dit kon de keuring niet deren. De andere keurmeesters hadden veel en nog meer zonneschijn, want … na regen komt zonneschijn. Die heeft Guido daarna ook nog vele uren gekregen.
In beide categorieën hebben wij vele ideeën uitgewerkt gezien. Eén gegeven echter kwam altijd en overal terug: de reiger. Vele liefhebbers nemen er, dikwijls noodgedwongen door de nabijheid van een natuurgebied en kolonies, maatregelen tegen. Dat ging van een draad spannen over en rond de vijver of over de tuin, tot netten en andere niet zo eenvoudig te omschrijven middelen en constructies. U kunt er zich wel wat bij voorstellen. De rijkdom aan ideeën van de liefhebber blijkt oneindig groot.
Wij hebben prachtige, aan de tuin aangepaste gezelschapsvijvers gezien. Dit is meestal een mooie tuin waarin een vijver(tje) is aangelegd die hierin past of er goed bij aansluit. Al dan niet met een zithoek erbij. Een andere optie bleek om de tuin rond de vijver op te bouwen. Zo kom je dan tot een (achter)tuin die volledig door een vijver met moerasstukjes en beekloopjes is ingepalmd met een gezellig zithoekje, of meerdere. Dit moois is allemaal moeilijk te beschrijven en ik verwijs naar de foto’s voor de uitgewerkte ideeën. Zoals jullie daar zien, is de creatieve rijkdom van de liefhebber ontzaglijk groot. Jullie zullen begrijpen dat zo’n vijver beschrijven op een halve pagina in Aquariumwereld,iedereen onrecht aandoet.Voor de speciaalvijver was er één vijver met veenmoeras en met koudwaterkilli’s. De andere vijvers waren alle koivijvers. Deze koivijvers waren alle terug te brengen tot de typisch mooie bassins waar je de vissen van op de kant of vanuit een luie zetel in de zithoek, in al hun pracht en praal kon bewonderen in het voorbij zwemmen. Over de filters en de gehele waterzuiveringsinstallatie kun je een hele Aquariumwereld vullen. Dan nog zal iedereen bijkomende voorstellen en ideeën hebben. Dit om maar te vermelden dat ook dit een onuitputtelijke bron is voor de liefhebber. Ik verwijs hier naar de foto’s van de koi. Het veenmoeras en de vijver met koudwaterkilli’s, toonde een ander opzet. Het waren drie flink begroeide vijvertjes van enkele m² groot die via een overloop met elkaar aansloten. Bij de laagst gelegen vijver bevond zich het veenmoeras gedeelte van enkele m², aangelegd met bijhorende zithoek. Heel apart.


 
BBAT-BONDSDAG 2009
Ludo Segal - Bondsredacteur
052
Op 10 oktober 2009 werd in West-Vlaanderen onze jaarlijkse Bondsdag gehouden. Gastheer was de vzw SKALAAR te Torhout die hiermee haar diamanten jubileum op een bijzondere wijze wilde vieren. Het hele gebeuren ging door in het stijlvolle culturele centrum “De Brouckère” te Torhout.Anders dan bij voorgaande bondsdagen lag het zwaartepunt ditmaal niet op de voormiddag en het middagmaal, maar wel op de namiddag en het avondmaal. Van 10 u. af begonnen de deelnemers aan deze dag binnen te “druppelen”. Na ontvangst met koffie en gebak stond het bezoek aan de aquarium- en kunsttentoonstelling “Aqua-terra expo” op het programma. Deze buitengewoon geslaagde aquariumtentoonstelling werd opgebouwd rond de vijf werelddelen met als klap op de vuurpijl een prachtige evocatie van een stuk Zuid-Amerikaans regenwoud: je zag zo de Amazone aan je voorbij stromen. Na één minuut stilte om de zopas overleden oud-voorzitter Roland Sneyers te gedenken, begon de Academische zitting. Joris Diopere, voorzitter van Skalaar en Ludo Segal, nationale voorzitter van de BBAT, heetten alle aanwezigen welkom, in het bijzonder onze buitenlandse eregasten: de dames N. Unden en E. Müller, ereleden van onze bond en deze laatste ook afgevaardigde van de Duitse bond VDA; de heer Ph. Ancelot, president van de Franse bond FFA; de heer en mevrouw Y. Detry, voorzitter van de Waalse bond ICAIF en last but not least onze eigen Werner Dossler, voorzitter van de Europese aquarium- en terrariumvereniging EATA.Zoals elk jaar werden de verdienstelijke leden en clubs met de nodige onderscheidingen en trofeeën vereerd. Tien leden kregen een “GOUDEN PALM”. De hoogste individuele onderscheiding, de “GOUDEN KROON”, werd uitgereikt aan: Rudi Joosen, Walter Tibos, René Janssens, Gilbert Boudry en Joris Diopere  omwille van hun bijzondere verdiensten voor de BBAT. Er werden ook 2 nieuwe keurmeesters aangesteld: Johan Vergauwe en Francis Verbesselt.  De “ORANDAPRIJS” waarmee de meest geapprecieerde eigen auteur wordt beloond, ging naar Patrick Loosveldt, de “Ereprijs René Wouters” naar Romain Van Lysebettens en de hoogste clubonderscheiding, de wisselbeker “CLUB VAN HET JAAR”, was voor Betta – Buggenhout. De andere laureaten van deze competitie waren: op plaats twee: De Minor Rupel–Vaartland vzw, drie: Blauwe Alg – Kessel, vier: Aquarianen – Gent en vijf: De Siervis – Leuven.Na een korte koffiepauze kwamen de niet-academische activiteiten aan bod, alles netjes aan elkaar gepraat door 2 lieftallige hostesses. Eerst werd er een didgeridoo-recital opgediend. Hierna een voordracht van Kristel Kasselman, botanica en auteur van verscheidene werken over aquariumplanten. Vervolgens was het de beurt aan een Afrikaans sextet dat ons vergastte op een donderende percussie-act. Daarna volgde een tweede lezing, of liever een prachtige onderwaterfilm, door Danny Van Belle en om de namiddagactiviteiten af te sluiten kregen wij nog een opvoering te bewonderen van de “Capoeira”, een Brasiliaanse gevechtsdans.Deze prachtige Bondsdag werd afgerond met een uitgebreid warm buffet en na nog een dankwoord en een oproep voor de Bondsdag 2010 op 2 oktober te Limburg door de nationale voorzitter, werd het voor velen stilaan tijd om de lange weg naar huis aan te vatten.

 
  BBAT-informatief 054
  VOEDSELGIDS Lichtmotten (1)  
Top